ലോകത്തിൽ പ്രണയത്തിന്റെ പ്രതീകമായി നമ്മൾ പലപ്പോഴും ഓർക്കാറുള്ളത് ഷാജഹാൻ ചക്രവർത്തി നിർമ്മിച്ച താജ്മഹൽ ആണ്. എന്നാൽ ഇന്ത്യയിലെ ബീഹാറിലുള്ള ഒരു പാവപ്പെട്ട തൊഴിലാളി തന്റെ പ്രണയിനിക്കായി ചെയ്തത് താജ്മഹലിനേക്കാൾ വലിയൊരു അത്ഭുതമാണ്. ‘മൗണ്ടൻ മാൻ’ അഥവാ ‘മലതുരന്ന മനുഷ്യൻ’ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ദശരഥ് മാഞ്ചിയുടെ കഥ വെറുമൊരു പ്രണയകഥ മാത്രമല്ല, ഒരു മനുഷ്യന്റെ അസാധ്യമായ നിശ്ചയദാർഢ്യത്തിന്റെ കൂടെ കഥയാണ്. തനിച്ചൊരു പിക്കാസും ചുറ്റികയും മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് ഒരു വലിയ മല തുരന്ന് പാതയുണ്ടാക്കിയ ഈ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതം ഏതൊരാൾക്കും വലിയൊരു പ്രചോദനമാണ്.
ജീവിതം മാറ്റിമറിച്ച ആ കറുത്ത ദിവസം
ബീഹാറിലെ ഗയയ്ക്കടുത്തുള്ള ഗെഹ്ലോർ എന്ന ഉൾഗ്രാമത്തിലാണ് 1934-ൽ ദശരഥ് മാഞ്ചി ജനിച്ചത്. വളരെ പാവപ്പെട്ട കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗ്രാമത്തെയും തൊട്ടടുത്തുള്ള നഗരത്തെയും വേർതിരിച്ചു നിർത്തിയിരുന്നത് ഒരു വലിയ മലയായിരുന്നു. 1959-ൽ ഒരു ദിവസം മാഞ്ചിക്ക് ഉച്ചഭക്ഷണം എത്തിക്കാനായി മല കടന്നുവന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ ഫൽഗുനി ദേവി കാൽവഴുതി താഴേക്ക് വീണു. മല കാരണം നഗരത്തിലെ ആശുപത്രിയിലേക്ക് പോകണമെങ്കിൽ 55 മുതൽ 70 കിലോമീറ്റർ വരെ ദൂരം ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കണമായിരുന്നു. കൃത്യസമയത്ത് ചികിത്സ കിട്ടാത്തതുകൊണ്ട് ആ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യ മരണത്തിന് കീഴടങ്ങി. ഈ വലിയ വേർപാട് മാഞ്ചിയുടെ മനസ്സിനെ ആകെ തകർത്തു കളഞ്ഞു.
മലയോടുള്ള ഒറ്റയാൾ പോരാട്ടം
ഭാര്യയുടെ മരണം മാഞ്ചിക്ക് വലിയൊരു ലക്ഷ്യം നൽകി. തന്റെ ഗ്രാമത്തിലെ മറ്റൊരാൾക്കും വഴിയില്ലാത്തതിന്റെ പേരിൽ ഈ ഗതി വരാൻ പാടില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം ഉറപ്പിച്ചു. അങ്ങനെ 1960-ൽ കയ്യിലൊരു ചുറ്റികയും ഉളിയും മാത്രമെടുത്ത് അദ്ദേഹം ആ വലിയ മലയുമായി പോരാട്ടം തുടങ്ങി. മാഞ്ചി മല പൊളിക്കുന്നത് കണ്ട് നാട്ടുകാർ ആദ്യം അദ്ദേഹത്തെ ഭ്രാന്തൻ എന്ന് വിളിച്ച് കളിയാക്കി. എന്നാൽ കഠിനമായ വെയിലിനെയും തണുപ്പിനെയും അവഗണിച്ച് അദ്ദേഹം തന്റെ ജോലി തുടർന്നുപോന്നു. മാഞ്ചിയുടെ കഠിനാധ്വാനം കണ്ടതോടെ പതുക്കെ ഗ്രാമവാസികൾ അദ്ദേഹത്തിന് ഭക്ഷണവും പുതിയ ഉപകരണങ്ങളും നൽകി സഹായിക്കാൻ തുടങ്ങി.
22 വർഷത്തെ കഠിനാധ്വാനവും വിജയവും
നീണ്ട 22 വർഷത്തെ (1960 – 1982) കഠിനമായ അധ്വാനത്തിനൊടുവിൽ മാഞ്ചി ആ അത്ഭുതം സാധിച്ചെടുത്തു. മലയുടെ നടുവിലൂടെ 110 മീറ്റർ നീളവും 9 മീറ്റർ വീതിയുമുള്ള ഒരു വലിയ റോഡ് അദ്ദേഹം തനിയെ വെട്ടിമുറിച്ചുണ്ടാക്കി. ഇതോടെ ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നും നഗരത്തിലേക്കുള്ള ദൂരം 55 കിലോമീറ്ററിൽ നിന്നും വെറും 15 കിലോമീറ്ററായി കുറഞ്ഞു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ഒറ്റയാൾ പോരാട്ടം കാരണം ഗ്രാമത്തിലുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ജനങ്ങൾക്ക് ആശുപത്രികളിലേക്കും സ്കൂളുകളിലേക്കും വിപണികളിലേക്കും എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാൻ സാധിച്ചു. ഒരു ഗ്രാമത്തിന്റെ മുഴുവൻ ശാപമായിരുന്ന മലയെ അദ്ദേഹം പ്രത്യാശയുടെ വഴിയാക്കി മാറ്റി.
മരണവും മരണാനന്തര ബഹുമതികളും
2007-ൽ അർബുദ രോഗം (Cancer) ബാധിച്ചാണ് ദശരഥ് മാഞ്ചി ഈ ലോകത്തോട് വിടപറഞ്ഞത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വലിയ സേവനത്തെ മാനിച്ച് ബീഹാർ സർക്കാർ പൂർണ്ണമായ ഔദ്യോഗിക ബഹുമതികളോടെയാണ് സംസ്കാര ചടങ്ങുകൾ നടത്തിയത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ധീരമായ ജീവിതകഥയെ ആസ്പദമാക്കി 2015-ൽ നവാസുദ്ദീൻ സിദ്ദിഖി നായകനായി ‘മാഞ്ചി – ദ മൗണ്ടൻ മാൻ’ എന്ന പേരിൽ ഒരു പ്രശസ്തമായ ബോളിവുഡ് സിനിമയും പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.
വലിയ പണമോ അധികാരങ്ങളോ ഒന്നുമില്ലാതിരുന്നിട്ടും കഠിനമായി ശ്രമിച്ചാൽ ഒരു വലിയ മലയെപ്പോലും കീഴ്പ്പെടുത്താൻ മനുഷ്യന് സാധിക്കുമെന്ന് ദശരഥ് മാഞ്ചി തെളിയിച്ചു. തന്റെ വ്യക്തിപരമായ വലിയ ദുഃഖത്തെ സമൂഹത്തിന് ഉപകാരപ്പെടുന്ന രീതിയിൽ മാറ്റിമറിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സാധിച്ചു. ആത്മാർത്ഥമായ സ്നേഹവും ഒരിക്കലും തോറ്റു കൊടുക്കില്ലെന്ന മനസ് ഉണ്ടെങ്കിൽ നമുക്ക് മുന്നിലുള്ള ഏത് വലിയ പ്രതിസന്ധികളെയും മറികടക്കാൻ സാധിക്കുമെന്ന വലിയൊരു പാഠമാണ് ദശരഥ് മാഞ്ചിയുടെ ജീവിതം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്.
